Wakasan ang endo: Ang pangakong napako

Ang isang pangyaya­ring naganap sa nakaraang linggo na hindi masyadong napansin ng marami sa atin gawa ng ingay ng usapan tungkol sa imbestigasyon ng Department of Justice (DOJ) laban sa ilang lider ng oposisyon, at sa pagsara (at muling pagbukas) ng mga tindahan ng lotto, ay ang pagbasura ng Pa­ngulo sa panukalang batas na naglalayong tapusin ang endo.

wakasan ang endo ang pangakong napako - Wakasan ang endo: Ang pangakong napako
BARRY GUTIERREZ - Wakasan ang endo: Ang pangakong napako

USAPANG BARrykada
Atty. Barry Gutierrez

Ang isang pangyaya­ring naganap sa nakaraang linggo na hindi masyadong napansin ng marami sa atin gawa ng ingay ng usapan tungkol sa imbestigasyon ng Department of Justice (DOJ) laban sa ilang lider ng oposisyon, at sa pagsara (at muling pagbukas) ng mga tindahan ng lotto, ay ang pagbasura ng Pa­ngulo sa panukalang batas na naglalayong tapusin ang endo.

Gaya ng alam ng marami sa atin, ang endo ay sistema ng pag-iwas sa pagbibigay ng regular na trabaho, kasama ang lahat ng benepisyo, sa mga empleyado ng isang negosyante, at sa halip, ay binibigyan lang sila ng pansamantalang trabaho o contractual employment. Kadalasan, idinadaan pa sa manpower agency ang kontrata ng mga nasabing emple­yado, para hindi magkaroon ng tinatawag na ‘employer-employee relationship’ sa pagitan ng trabahador at negos­yante.

Sa ilalim ng ating Labor Code, kapag ang isang empleyado ay gumagawa ng trabaho na kinakailangan para sa pangunahing negos­yo ng isang kompanya, dapat siyang ituring na regular employee na may seguridad sa trabaho at akmang benepisyo. Halimbawa, kung ang negosyo ng kompanya ay pagbebenta, ang mga empleyadong bahagi ng sales team ay, ayon sa batas, dapat ituring na regular.

Pero maraming mga kompanya at negosyante ang hindi sumusunod sa patakarang ito. Kahit na ang trabahong ginagawa ng empleyado ay bahagi ng pangunahing negosyo ng kompanya, madalas ay kinukuha pa rin ang mga trabahador sa manpower agency, para makaiwas sa pagbigay ng regular na trabaho sa mga ito.

Ito sana ang maling gawain na tatapusin ng panukalang Security of Tenure o ‘anti-endo’ bill. Wawakasan ang sistema ng contractual employment at kikilalanin ang pagiging regular na empleyado ng maraming manggagawang Pilipino.

Kung ating maaalala, isa ito sa mga matibay na ipinangako ng ating Pangulo noong kampanya: Wakasan ang endo. Noong siya ay mahalal bilang Pangulo, nagbigay pa siya ng babala sa mga kompan­ya na ‘ipasasara’ niya ang mga ito kung hindi ititigil ang sistema ng endo o contractual employment.

Pero sa kabila ng mga matatapang na salitang ito, walang nangyari. Noong 2017, nangako ang Pangulo na maglalabas siya ng Executive Order (EO), na tatapusin at ipagbabawal ang endo. Pagkatapos ng mahigit isang taon, inatras niya ang pangakong ito, at sinabing kulang ang isang EO at kailangang magpasa ng batas laban sa endo. Binanggit niya ito sa kanyang SONA noong 2018, at sinundan ng isang sulat sa Senado na nag-certify as urgent sa panukalang batas laban sa endo.

Kaya lubos na nakapagtataka na pagkatapos ng lahat ng pangako, paliwanag, at salita, sa dulo, ang panukalang batas na sinabi niyang dapat ipasa ay siya mismo ang nagbasura sa pamamagitan ng Presidential veto.

Mabigat itong pag­kabigo sa milyon-mil­yong manggagawang Pilipino na umasa sa pa­ngako ng Pangulo na ta­tapusin niya ang sistema ng endo at bibigyan sila ng regular na trabaho. Ano ngayon ang ating maaasahan sa usapang ito, kung ang klarong sa­lita ng Pangulo ay hindi rin pala natin puwedeng panghawakan?
May ilang mambabatas na nagpahayag na ng kanilang balak na muling ihain ang panukalang batas laban sa endo sa Kongreso. Kahit papaano, may pag-asa pa ang manggagawang Pilipino na mabigyan ng tulong laban sa sistema ng endo.

Ang tanong, kapag ito ay muling napunta sa mesa ng Pangulo, tutuparin na ba niya ang kanyang binigong pangako? Abangan at bantayan.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *