Pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo

498 taon na ang nakalilipas, noong 27 Abril 1521, naganap ang isa sa pinakatampok na pangyayari sa Ekspedisyon ni Ferdinand Magellan at Sebastian Elcano—ang pagkakapaslang kay Magellan sa mismo ng mga tauhan ni Lapulapu sa Labanan sa Mactan.

The post Pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo appeared first on Abante News Online.

pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo - Pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo
Abante Xiao Chua Xiao Time - Pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo

498 taon na ang nakalilipas, noong 27 Abril 1521, naganap ang isa sa pinakatampok na pangyayari sa Ekspedisyon ni Ferdinand Magellan at Sebastian Elcano—ang pagkakapaslang kay Magellan sa mismo ng mga tauhan ni Lapulapu sa Labanan sa Mactan. Dalawang taon mula ngayon, ipagdiriwang ang Kinsentenaryo (500 taong anibersaryo) ng pangyayaring ito kaya naman nais naming mga historyador na paigtingin ang interes ng mga tao ukol sa mga kuwentong nakapaikot dito kabilang na ang pagdating ng Katolisismo sa Pilipinas at ang unang pag-ikot ng mundo.

Siyempre ang binibigyan ng parangal ng kasaysayan na siyang u­nang nakaikot ng mundo ay ang Espanyol na namuno sa pagtatapos ng ekspedisyon—si Elcano.

Namatay kasi si Megallan sa Mactan at hindi nakumpleto ang paglalakbay.

Bumaling din ang tuon sa isang kasama ni Magellan na bininyagan niyang “Enrique” (sa tala ni Antonio Pigafetta, ang tagapagsalaysay ni Magellan, ay “Henrique”) na siyang maaaring unang umikot sa mundo ayon naman sa paniniwala ng mga prominenteng histor­yador ukol kay Magellan, ang Alemang Stephen Zweig (1938) at maging ang Amerikanong si Laurence Bergreen (2003).

Sino ba itong Enrique? Ayon sa huling habilin ni Magellan, si Enrique ay isang alipin na nakuha niya mula sa Malacca (Melaka, Malaysia). Sa mga simpleng pagkukuwento ng ekspedisyon ni Magellan siya ang na­ging interpreter ng paglalakbay kaya nagkaintindihan ang mga Pilipino at ang mga taga-Europa. Ito ang dahilan kaya may mga manunulat at mga historyador tulad ni Carlos Quirino na nagsulong na si Enrique ay nagmula sa kapuluang Pilipinas at naging alipin dahil sa pakikidigma. Pinaniniwalaan naman ng iba na migrante siya sa Sumatra mula sa Pilipinas (binanggit ni Pigafetta na nagmula sa Zamatra ang alipin). At dahil siya ay mula sa Pilipinas, nakabalik siya dito kasama na si Magellan at dahil dito siya ang taong unang umikot sa mundo.

Dahil sa pagsusulat ko para sa National Quincentennial Committee napilitan akong malaliman na basahin muli si Pigafetta. Sa unang pagkikita ng ekspedisyon sa mga taga-kapuluan ng Guiuan, Samar, aba! Walang nakaintindi sa kanilang wika (na maaaring Waray). Dito ako nagduda kung Bisaya nga si Enrique. Pero sa susunod nilang lugar na pinuntahan, sa Mazaua, ibang wika ang ginamit ng Raha nito na naintindihan na ni Enrique! Suspetsa ko at ng ilan, sa wikang Malay sila nag-usap na lingua franca ng mga nanga­ngalakal at elit sa Timog Silangang Asya na wika rin sa Sumatra at Melaka. Mga maginoo ang kausap nila maging sa Cebu. Malamang, Malay talaga si Enrique.

Pero wala pa namang Pilipinas noon kaya maaari nating sabihing kapatid pa rin natin sa pagiging Malay/Austronesian ni Enrique na maaaring maging simbolo pa ng pagbubuong ASEAN.

Mula ba siyang Pilipinas? Hindi. Pero siya kaya ang unang nakaikot sa mundo? Pag-usapan natin sa susunod na linggo.

The post Pilipino ba ang unang nakaikot sa mundo appeared first on Abante News Online.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *